Het eten
Kampoven, damper, billy tea
Het bushkoken achter een dineravond in Longreach: wat een camp oven is, waarom gidgee-kolen, waar damper vandaan komt en hoe billy tea aan zijn naam kwam.
Vind een avond aan de rivier ↗Kort antwoord
Het diner is geïnspireerd op de kookkunst van het outbackkamp: gerechten bereid in een zware, afgesloten kampoven boven gidgee-houtskolen, eenvoudig dambrood rechtstreeks uit het vuur en thee gekookt in een billy. De gangen zelf wisselen, dus deze gids licht de gebruiken toe in plaats van het menu.
Waarom het menu hier niet staat
De twee gangen van het diner aan de rivieroever worden door de organisator samengesteld en veranderen, dus een lijst met gerechten zou al verouderd zijn voordat u aankomt. Wat niet verandert, is de stijl: koken in een kampoven boven gidgeehoutskolen, gevolgd door damper en billy tea. Elk daarvan heeft een verhaal dat ouder is dan welk restaurant in Longreach dan ook, en die kennis maakt de maaltijd interessanter dan een menukaart ooit zou kunnen. Dieetwensen worden op verzoek verzorgd, met glutenvrije, vegetarische en kindermaaltijden beschikbaar als u dit van tevoren aangeeft.
De kampoven
Een kampoven is de Australische naam voor wat een groot deel van de wereld een Dutch oven noemt: een pot met dikke wanden en een goed sluitend deksel. De kampeervariant heeft drie poten, een beugelhengel en een licht hol deksel met rand, zodat kolen van het vuur zowel bovenop als eronder kunnen liggen; de warmte van beide kanten zorgt ervoor dat de binnenkant als oven werkt. Queensland heeft zijn eigen versie. De Bedourie-kampoven, vernoemd naar het stadje Bedourie, is een stalen pot die gevormd en gebruikt wordt als een Dutch oven, gemaakt als een steviger alternatief voor gietijzer dat niet zou breken.
Gidgee, het vuur eronder
Het diner wordt bereid boven gidgeehoutskolen. Gidgee, ook wel geschreven als gidyea, gidya of gidgea, is Acacia cambagei, een acacia die vier tot vijftien meter hoog wordt in het droge en semi-droge binnenland van Oost-Australië, inclusief centraal Queensland. Hij gedijt op zware kleigronden en vlakke grond en deelt die vaak met brigalow. Zijn minst flatteuze naam, stinking wattle, gaat gepaard met de beschrijving van de levende boom als stinkend.
Damper
Damper is een stevig brood van bloem, zout en water, met een beetje boter als die voorhanden is, gebakken in de kolen van een kampvuur, hetzij direct in de as of in een ingevette kampoven. Veedrijvers die lange perioden door afgelegen gebied trokken, namen basisrantsoenen mee van bloem, suiker en thee, die veel beter reizen dan broden, en aten hun damper met gedroogd of gekookt vlees of met golden syrup. De naam is een Engels woord voor iets dat de scherpe kant van de eetlust afhaalt. Het is iets anders dan bush bread, dat Aboriginalvolkeren al duizenden jaren bakken van geplette inheemse zaden, noten en wortels.
Billythee
Een billy, of billycan, is een licht metalen emmertje dat wordt gebruikt om water te koken, thee te zetten of boven een kampvuur te koken, en in Australië betekent "to boil the billy" simpelweg thee zetten. De uitdrukking gaat minstens terug tot de goudkoorts. Het woord komt hoogstwaarschijnlijk van de "bouilli can", een leeggegeten blikje ingemaakte soep met gekookt vlees waaraan een draadhandvat werd bevestigd en dat werd hergebruikt als ketel; het vroegst bekende gebruik van "billy" voor een ketel staat in een Tasmaanse krant uit 1848. De billy duikt op in veel verhalen van Henry Lawson en in Waltzing Matilda, waarin de swagman een billy kookt bij een kamp in de bush.
Hoe het samenkomt op de avond
Bij het diner aan de rivier komen de gebruiken in hun natuurlijke volgorde. De twee gangen, op kampovenwijze bereid, komen eerst met bediening aan tafel. Damper volgt aan het einde van de maaltijd, versgebakken, met thee en koffie erbij; het paddlewheeler-diner serveert de damper met golden syrup, zoals de stockmen deden. Andere dranken dan thee en koffie zijn verkrijgbaar aan de bar. Als iemand in uw gezelschap geen tarwe kan eten, meld dit dan bij de boeking, want damper is door en door een tarwebrood.
Bronnen